Skip to main content

General

MOP Reuniaun Ho Entidade Tutela Trasa Planu Ba Implementasaun Orsamentu Ratifikativu

Dili, 5 views

*IGE Preparado Apoio Komunidade Dili,10 Julho 2023-Ministru Obras Públika Samuel Marçal ho Vise Ministru Obras Públika Julio do Carmo, halao Reuniaun dahuluk ho entidade sira iha ministeriu, inklui entidade sira ne’ebé tutela direta ba Ministériu Obra Públika (MOP) hodi koalia konaba planu ba implementasaun orsamentu ratifikativu obras Públika tinan 2023, inklui rona mós informasaun husi Prezidenti Instituto Gestão das Equipamentos no Apoiu ba Dezenvolvimentu Infraestrutura (IGE-ADI) ligado ho progresu servsiu ekipa IGE iha tereno hodi apoio komunidade sira ne’ebé afeita kalamidade. Instituisaun hirak ne’e mak hanesan Bee Timor- Leste, Empreza Públika (BTL, E.P), Eletrisidade de Timor-Leste, Empreza Públika (EDTL,e.p) no Diresaun Obra Públika sira inklui Institutu Jestaun no Ekipamentu, Insititu Públiku (IGE, i.p,Sigla-portugés) inklui entidade sira iha ministeriu obras públika.

*IGE Preparado Apoio Komunidade
Dili,10 Julho 2023-Ministru Obras Públika Samuel Marçal ho Vise Ministru Obras Públika Julio do Carmo, halao Reuniaun dahuluk ho entidade sira iha ministeriu, inklui entidade sira ne’ebé tutela direta ba Ministériu Obra Públika (MOP) hodi koalia konaba planu ba implementasaun orsamentu ratifikativu obras Públika tinan 2023, inklui rona mós informasaun husi Prezidenti Instituto Gestão das Equipamentos no Apoiu ba Dezenvolvimentu Infraestrutura (IGE-ADI) ligado ho progresu servsiu ekipa IGE iha tereno hodi apoio komunidade sira ne’ebé afeita kalamidade.
Instituisaun hirak ne’e mak hanesan Bee Timor- Leste, Empreza Públika (BTL, E.P), Eletrisidade de Timor-Leste, Empreza Públika (EDTL,e.p) no Diresaun Obra Públika sira inklui Institutu Jestaun no Ekipamentu, Insititu Públiku (IGE, i.p,Sigla-portugés) inklui entidade sira iha ministeriu obras públika.
Iha biban ne’e ministru obras husu ba diretur jeral sira identifika took projeitu sira ne’ebé durante abandona hela, no nia kontratu lao hela, maibe kontratu balun ne’e sei iha problema nia laran.
“Kestaun ida kontratu ne’e Laos deit iha obras públika, iha AND mós ida ne’e sai propblema boot ida tanba projeitu balun iha 2006 mós to agora seidauk, selu hotu tanba ne’e ita tenki buka solusaun para rezolve tiha, bainhira ita bolu sira mak, sira hatete labele kontinua ona, ita kansela tiha hodi halo ajudikasaun ba kontrator seluk para ita bele finaliza tiha projeitu ne’e,”hatete Ministru Obras Samuel Marçal iha Sala reuniaun obras públika Segunda ne’e.
Ministru Obras hatete,konaba kontratu ne’e, iha loron hira liu ba, nia informa ona Diretur Jeral MOP nain rua, hodi deskuti projeitu sira ne’ebé abandonado. Aleinde ne’e projeitu sira ne’ebé iha 2017 parado,ligado ho situasaun rai laran hodi halo komapania barak maka lulun biti ka bankrota, ministeriu sei tolera no komprende ho situasaun ne’ebé afeita ba kompania sira.
“Maibe ita (MOP) labele, tolera demais ka mainha sira, se lae ita la eduka, ita nia setor privado sira atu lao ba oin, se lae projeitu hirak ne’ebé sira kaer hela, halo la hotu sira soe hela iha dalan klaran, hafoin sira mai husu tan-husu tan, depois sira ba halo sub kontratu, se halo halo hanesan ne’e ita nia rain susar tebe-tebes atu avansa, tanba setor privado ne’e mós fator importante ida, ita presija tau atensaun para kapasita sira, para ba oin sira halo netik investimentu ruma iha ita nia rain,”dehan Ministru Obras. Tanba ne’e Ministru Obras Samuel Marçal husu Diretur Jeral ho diretur sira identifika hela setor privado ne’ebé problematiku atu toma atensaun ba ida ne’e.
Iha biban ne’e mós Ministru Obras Públika aprezenta mós ekipa ne’ebé sei apoio nia, durante nia mandatu iha tinan 5 nia laran.
IGE Preparado
Prezidenti Instituto Gestão das Equipamentos (sigla-IGE) Ermenegilda da Costa Laurentina hatete,ekipa IGEADI dadaun ne’e tu’un ona ba iha terenu hodi responde urjentimente dezastre naturais ne’ebé foin lalais akontese iha Munisipiu Manututo, Vique-que,Lospalos,Same, Ainaro, Kovalima no Suai hodi rezulta ponte no estrada hetan estragus.
“Iha parte Mantuto nian los duni, iha loron 3 liu ba, ami halo ona mobiloizasaun ba ekipamentus pezadus husi Laklo ba iha Natarbora, liu duni iha Ne’eba i ami (IGE-ADI) nia ekipa foin hodi kalan mak konforma mai, agora ne’e grave los ona , maibe tuir informasaun ne’ebé iha, hau aprezenta ona ba Ex.Ministru Obras Públika, Estrada diresaun Mane Haat ba Natarbora ne’e sei iha toma responsabilidade husi kompania ne’ebé antes ne’e kaer obra,bainhira kompania sei toma responsabilida atu hadia IGE-ADI seidauk bele tama atu halo normalizasaun,”dehan Prezidenti IGE.ip Ermenegilda da Costa Laurentina.
Prezidenti Instituto Gestao das Equipamentos afirma, ekipa IGE-ADI bele book tanba tauk ne’e husi parte komapania ho IGE nia orsamentu ne’e mai husi fatin ida deit, entaun aban bainrua atu justifika iha relatorio ne’e susar oituan,tanba ne’e mak IGE sei aguarda hela.
“Bainhira kompania ne’e remata ona sira nia servisu, nia la tama ona retensaun no latama ona responsabilidade kompania, hau hanoin husi parte IGE pronto para apoio iha kulaker tempu,”dehan Prezidenti IGE-ADI.
“Husi parte IGE-ADI nian tuir dadus ne’ebé mak ami rekollha, iha munisipiu 7 mak afeIta ba kalamidade, husi parte intervensaun IGE-ADI nian liu-liu iha Ainaro ita besik finaliza no movimentasaun transporte bele lao diak ona, maibe iha parte Maubessi ba Same ami (IGE-ADI) nia tekniku sira provizoriomente oras rua-rua nia laran bele autoriza transporte ho komunidade bele asesu, hafoi liu tiha oras ne’e’be termina sei taka fila fali tanba distansia rai monu ne’e 120 metrus, ida ne’e tuir informasaun ne’ebé ami nia tekniku sira fo, agora dadun sira sei kontinua hela halo servisu tanba iha ne’eba ne’e volume servisu boot tebes oinsa para bele asegura transporte lao diak, ami tenki mantein para kontinua halo servisu,”katak Prezidenti IGE.
Prezidenti IGE-ADI afirma iha Munisipiu Kovalima seidauk bele book tanba ponte sorin-sorin ne’e kotu hotu,nune’e difikulta tekniku sira iha terenu atu halo servisu.
“Iha Munisipiu Kovalima mak ami labele halo servisu tanba ponte sorin-sorin kotu hotu,entaun ohin (segunda-red) hau rekomenda hela ba Sua Exelensia, atu husu diresaun Estrada nian hare tok kondisaun ne’e para bele tau ba iha tenderizasaun ou bele tau mós ba iha pakote emerjensia para bele hare empreza diak rum abele kaer obra ne’e, aliened ne’e ohin rekomenda mós ba Ministru iha parte munisipiu Vique-que nian ligado ho ponte Dilor ho Ponte Welolo agora dadaun seidauk bvele asesu,”nia afirma.
Konaba Ponte Dilor ho Welolo Prezidenti IGE-ADI dehan, ida ne’e bele tau ba iha konstrusaun,tanba sei la hola parte iha servsiu IGE nian.
“IGE ninian servisu apoio iha situasaun sira emerjensia ba estrada no ponte sira ne’ebé aat, oinsa ita nia komunidade uja bele lao ho diak, maibe laos permanenti, kontinuasaun permanenti hau hanoin diresaun estrada nian mak bele hare liu ba ida ne’e, maibe iha kualker situasaun emerjensia IGE-ADI pronto apoio, ita nia komunidade sira i agora dadaun tekniku sira destaka hotu ona, ekipa mobilizasaun makina pezados mós iha hotu ona fatin, aleinde ne’e ita mós sei hare konaba volume be’e iha mota, kuandu volume be’e sei bo’ot ita seidauk bele ateru tanba dala barak ita ateru, kalan be’e mai lori tiha ita lakon enerjia, lakon tempu i lakon mós osan, tanba ida ne’e mak ita observa ona fatin, bainhira iha posibilidade ateru, ita kontinua ateru,”katak Prezidenti IGE-ADI.
Konaba makina pezados sira atu apoio ekipa IGE-ADI iha terenu Prezidenti IGE-ADI hatete, dadun ne’e ekipamentu sira preparadu ona iha fatin dezastre bainhira hare volume bee ne’e menus ona sira prontuu ezekuta orden.
“agora dadaun hau hanoin ekipamentus ho sira ne’ebé destakadu ne’e atu to’o ga la to’o, ida ne’e ami sei esforsu para bele apoio ita nia komunidade ne’ebé afeita dezastre naturais,”tenik Prezidenti IGE-ADI.*remata

More news